فارسی
آتشسوزی جنگلهای هیرکانی؛ جرقهای کوچک، بحرانی بزرگ
آتشسوزی جنگلهای هیرکانی امروز به مهمترین دغدغه محیطزیست ایران تبدیل شد. این آتشسوزی جنگلهای هیرکانی از بیست روز پیش آغاز شد و اکنون بخشهایی از منطقه الیت چالوس را درگیر کرده است. نخستین شعلهها نزدیک روستای الیت دیده شدند و سپس با وزش باد شدت گرفتند. این حادثه در حالی گسترش یافت که آتش یکبار در هفته گذشته مهار شده بود اما دوباره شعلهور شد.
مقامها میگویند عملیات اطفای زمینی و هوایی بهطور همزمان ادامه دارد. ایران برای مهار بحران از چند کشور درخواست کمک کرد و ترکیه نخستین کشوری بود که پاسخ داد. هواپیماهای ویژه اطفای حریق ترکیه امروز وارد مرزنآباد شدند.
ورود کمکهای خارجی و واکنش مقامها
شینا انصاری، رئیس سازمان حفاظت محیطزیست، خبر داد که ترکیه دو هواپیمای تخصصی و یک بالگرد اعزام کرده است. او همچنین گفت که روسیه نیز آمادگی کمک دارد. وزارت دفاع اعلام کرد هفت بالگرد در عملیات حضور دارند و نیروها را به ارتفاعات منتقل میکنند. این همکاریها نشان میدهد نگرانی از گسترش آتش جدی است و دولتها با سرعت وارد عمل شدهاند.
در همین حال، دادههای ماهوارهای ناسا نشان میدهند که آتش ابتدا در ده آبان روشن شد و سپس دو هفته بعد با شدت بیشتر بازگشت. این یافتهها نشان میدهند که شعلهها فراتر از برآوردهای اولیه گسترش یافتهاند.
آمارهای متناقض و انتقاد فعالان محیطزیست
مقامها آمار متفاوتی درباره وسعت سوختگی منتشر کردهاند. دهیار الیت گفته است بیش از ۴۰ هکتار آسیبدیده، اما استاندار تنها «چند هکتار» اعلام کرده است. این اختلاف باعث انتقاد گسترده فعالان محیطزیست شده است. بسیاری به کاربرد واژه «علفزار» برای توصیف جنگلهای چند میلیون ساله هیرکانی اعتراض کردهاند و این سخنان را «کوچکنمایی فاجعه» میدانند.
محمدجعفر قائمپناه اعلام کرد کمک بینالمللی پس از عدم مهار کامل آتش درخواست شده است. او گفت که جنگلهای اطراف در معرض خطر هستند و هر تأخیر میتواند حادثه را گستردهتر کند.
هشدارهای جوی و نگرانی از گسترش آتش
مقامهای گیلان هشدار دادند که افزایش دما و وزش باد گرم میتواند گسترش آتش را تشدید کند. فرماندار نوشهر نیز دستور داد مسیرهای منتهی به جنگل مسدود شود. کارشناسان میگویند خشکسالیهای پیاپی فصل آتشسوزی را طولانی کرده است.
مهرداد خزایی، مدیرکل منابع طبیعی نوشهر، گفت که آتش از ارتفاعات به سمت رودخانه حرکت کرده و هنوز نقاط فعال در دره وجود دارد. دود گسترده، عملیات زمینی و پروازی را سخت کرده است.
حاشیهها، بازداشتها و تهدید پیگرد قانونی
در روزهای اخیر اختلاف روایتها و برخوردهای سلیقهای، ابعاد ناتوانی مدیریتی را آشکارتر کرده است. مقامها در اعلام وسعت حریق آمارهای کاملاً متفاوت میدهند، هشدارهای اولیه فعالان محیطزیست را جدی نمیگیرند و حتی دهیار الیت به دلیل طرح انتقاداتش با حاشیههای امنیتی روبهرو شد. این در حالی است که مدیریت ناتوان در بحران، خود به عاملی مخرب تبدیل شده است؛ عاملی که با تأخیر در تصمیمگیری، نبود هماهنگی و کوچکنمایی خطر، سرعت نابودی جنگلهای ۵۰ میلیونساله را افزایش میدهد. اکنون آتش پیش میرود، دود آسمان را پوشانده و جنگلهایی که در فهرست جهانی یونسکو ثبت شدهاند، قربانی همان بیکفایتیای میشوند که سالها فعالان محیطزیست دربارهاش هشدار داده بودند.
هنوز هیچ فردی بهعنوان عامل آتشسوزی شناسایی نشده است؛ اما بیشترین آسیب به درختان بلوط گزارش شده است.
در PhoenixQ از تازهترین خبرها و گزارشها آگاه شوید.
