فارسی
فیلم سینمایی «بلوک ۱۰» روایتگر یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ هولوکاست است. این فیلم به آزمایش‌های پزشکی بر زنان یهودی در اردوگاه آشویتس می‌پردازد. از پنجم نوامبر، این اثر در شماری از سینماهای منتخب آلمان اکران می‌شود. این گزارش به موضوع آزمایش‌های پزشکی در آشویتس می‌پردازد.
در اوایل سال ۱۹۴۳، نیروهای اس‌اس چند صد زن و دختر یهودی را در بلوک ۱۰ آشویتس حبس کردند. این ساختمان بدون نور روز بود و کاملاً از بیرون جدا شده بود. مدت‌ها تقریباً هیچ‌کس نمی‌دانست در آن‌جا چه می‌گذرد. همچنین، آزمایش‌های پزشکی در آشویتس از محورهای اصلی این گزارش است.
برای پیگیری لحظه‌به‌لحظه مهم‌ترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکه‌های اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.
آزمایش‌های اجباری در بلوک ۱۰
پزشک زنان، کارل کلائوبرگ، به دستور هاینریش هیملر، رئیس اس‌اس، در بلوک ۱۰ آزمایش می‌کرد. هدف او یافتن روشی برای نابارور کردن گسترده زنان بود. بسیاری از قربانیان این مداخلات دردناک را زنده پشت سر نگذاشتند.
فیلم همچنین داستان ماکسیمیلیان زامل را روایت می‌کند. او متخصص زنان از شهر کلن بود. اس‌اس با به گروگان گرفتن جان دخترش، او را به همکاری وادار کرد. این پزشک که قرار بود به تولد زندگی‌های تازه کمک کند، مجبور شد در عقیم‌سازی اجباری زنان مشارکت کند.
آلیس براونر، فیلمنامه‌نویس و تهیه‌کننده، پیش‌تر به عنوان تاریخ‌پژوه برای بنیاد Shoah Foundation با بازماندگان گفت‌وگو کرده بود. با این حال، از بلوک ۱۰ تنها هنگام خواندن کتاب «چمدان‌های منگله» نوشته بوگدان موسیال باخبر شد.
مقاومت زنان و معضل اخلاقی
براونر در گفت‌وگو با یورونیوز از «منطقه خاکستری که پریمو لوی آن را نام‌گذاری کرده» سخن گفت. او از داوری درباره زامل خودداری می‌کند. به گفته او: «نمی‌توان هیچ‌کس را از نظر اخلاقی محکوم کرد، اگر زندانی آشویتس بوده باشد.»
در برابر کشمکش درونی این پزشک، فیلم نیرو و استقامت زنان را به تصویر می‌کشد. آن‌ها حتی در تاریک‌ترین لحظات به یکدیگر تکیه می‌کردند، شعر می‌خواندند و با هم آواز می‌خواندند. براونر تأکید می‌کند این لحظات ساخته و پرداخته فیلم نیست.
یکی از نمادهای مقاومت، پزشک آدلاید اوتوال است. این زن فرانسوی در ژانویه ۱۹۴۳ به آشویتس تبعید شد. او از مشارکت در عقیم‌سازی اجباری سر باز زد. یادمان ید وشم بعدها او را به عنوان «نیکوکار در میان ملت‌ها» تجلیل کرد.
فیلم‌برداری و رویکرد هنری
فیلم‌برداری از سپتامبر ۲۰۲۵ در استودیوهای CCC-Filmstudios در برلین آغاز شد. در آن‌جا بازسازی دقیقی از بلوک ۱۰ با خوابگاه و اتاق‌های عمل ایجاد شد. یادمان آشویتس به این گروه دسترسی به مواد واقعیت مجازی ۳۶۰ درجه از اردوگاه را داد.
براونر می‌گوید: «به ابزارهای زیبایی‌شناختی اضافی برای برانگیختن احساسات نیاز ندارم.» از این رو، در فیلم از موسیقی استفاده نشده است. تنها در تیتراژ پایانی دعای یهودی‌ای برای قربانیان شوا شنیده می‌شود.
بازیگران زن سر خود را تراشیدند. کارگردان، مارکوس او. روزن‌مولر، ماه‌ها پیش از فیلم‌برداری با آن‌ها صحبت کرد تا بار روانی این نقش‌ها را بسنجد. فیلمنامه بر شهادت‌های شفاهی و پرونده‌های قضایی تکیه دارد.
پیوند فیلم با موج یهودستیزی امروز
براونر این فیلم را با رویدادهای هفتم اکتبر ۲۰۲۳ پیوند می‌دهد. او می‌گوید آن روز برایش نقطه عطفی عمیق بود. به گفته او: «حالا واقعا همه سدها شکسته و هر کسی آن‌چه مدت‌ها در ذهن داشته، بیرون می‌ریزد.»
نهاد RIAS در سال ۲۰۲۵ حدود ۸۷۰۰ مورد یهودستیزی در آلمان ثبت کرده است. این رقم به نزدیک ۲۴ مورد در روز می‌رسد. در مقایسه، بین سال‌های ۲۰۲۰ و ۲۰۲۲ به طور متوسط حدود ۲۵۰۰ مورد در سال ثبت می‌شد.
والدین براونر، آرتور و ماریا، از هولوکاست جان سالم به در بردند. آرتور براونر ۸۰ سال پیش شرکت تولید فیلم CCC را در برلین بنیان گذاشت. او در سال ۲۰۱۹ و همسرش در سال ۲۰۱۷ درگذشتند. براونر می‌گوید آن‌ها اوضاع پس از هفتم اکتبر را تاب نمی‌آوردند.
در نهایت، براونر توصیه می‌کند این فیلم را همراه دیگران تماشا کنید و پس از آن درباره‌اش گفت‌وگو کنید. او به ویژه جوانان را مخاطب قرار می‌دهد و با این فیلم به مدرسه‌ها و سینماها می‌رود.
