فارسی
توافق ایران و عمان برای مدیریت تنگه هرمز وارد مرحله تازهای شد. تهران و مسقط روز سهشنبه دوم تیرماه بر سر ادامه مذاکرات درباره آینده کشتیرانی در این آبراه استراتژیک به توافق رسیدند. این گفتوگوها بر نحوه ارائه خدمات دریایی، امنیت عبور کشتیها و تعیین سازوکار هزینههای مرتبط تمرکز دارد. این توافق، یکی از نخستین پیامدهای تفاهم اخیر میان ایران و آمریکا به شمار میرود.
آغاز مذاکرات درباره آینده کشتیرانی
براساس بیانیه مشترکی که پس از نشست مسقط منتشر شد، ایران و عمان تصمیم گرفتند یک کارگروه مشترک تشکیل دهند. این کارگروه با حضور نمایندگان وزارتخانههای خارجه دو کشور فعالیت میکند. همچنین دو طرف اعلام کردند با دیگر کشورهای ساحلی خلیج فارس نیز رایزنی خواهند کرد. در نتیجه، روند تصمیمگیری درباره آینده این مسیر مهم وارد فاز منطقهای میشود.
این مذاکرات به بندی از تفاهمنامه هفته گذشته میان تهران و واشنگتن ارتباط دارد. براساس آن توافق، ایران باید با عمان و دیگر کشورهای ساحلی درباره مدیریت آینده تنگه هرمز گفتوگو کند. این بند بر خدمات دریایی، امنیت عبور و چارچوب همکاری منطقهای تمرکز دارد. از این رو، مسقط اکنون به بازیگر کلیدی این پرونده تبدیل شده است.
سفر قالیباف و عراقچی به عمان
این توافق پس از سفر محمدباقر قالیباف و عباس عراقچی به عمان اعلام شد. رئیس مجلس و وزیر خارجه جمهوری اسلامی در این سفر با سلطان هیثم بن طارق دیدار کردند. آنها همچنین با بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، درباره آینده روابط منطقهای گفتوگو داشتند. این دیدارها نقش عمان را در معادلات جدید خلیج فارس پررنگتر کرد.
در بیانیه مشترک، دو کشور بر تعهد خود به حفظ عبور امن کشتیها تأکید کردند. ایران و عمان اعلام کردند امنیت این مسیر باید بر پایه حقوق بینالملل حفظ شود. علاوه بر این، دو طرف بر حاکمیت کامل خود بر آبهای سرزمینی نیز پافشاری کردند. بنابراین، مذاکرات تنها جنبه اقتصادی ندارد و ابعاد سیاسی آن نیز مهم است.
«برای پیگیری لحظهبهلحظه مهمترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکههای اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.»
تنگه هرمز در مرکز تحولات منطقه
از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در اسفند سال گذشته، تنگه هرمز عملاً وارد بحران شد. ایران در آن دوره عبور کشتیهای تجاری را محدود کرد. آمریکا نیز در واکنش، فشار بر بنادر ایران را افزایش داد. همین شرایط، بازار جهانی انرژی را وارد مرحلهای حساس کرد.
اکنون توافق ایران و عمان برای مدیریت تنگه هرمز میتواند نشانهای از تلاش برای بازگرداندن ثبات به منطقه باشد. دو کشور در پایان بیانیه مشترک اعلام کردند امنیت دریایی، آزادی کشتیرانی و ثبات منطقهای باید حفظ شود. در نتیجه، بسیاری از تحلیلگران این توافق را گامی مهم در کاهش تنشهای خلیج فارس میدانند.
پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی
تنگه هرمز یکی از حیاتیترین مسیرهای انتقال انرژی جهان است. بخش بزرگی از صادرات نفت جهان از این آبراه عبور میکند. به همین دلیل، هر تحول در مدیریت آن بر اقتصاد جهانی اثر مستقیم میگذارد. اکنون تهران و مسقط تلاش دارند سازوکاری تازه برای اداره این مسیر ایجاد کنند.
اگر این مذاکرات ادامه پیدا کند، معادلات انرژی و امنیت خاورمیانه وارد مرحله جدیدی خواهد شد. علاوه بر آن، نقش عمان در میانجیگری منطقهای بیش از گذشته تقویت میشود. در نهایت، آینده تنگه هرمز دوباره به یکی از مهمترین پروندههای ژئوپلیتیک جهان تبدیل شده است.
