فارسی
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز سهشنبه ۲۲ سپتامبر در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل اعلام کرد که بلافاصله پس از انتخابات میاندورهای آمریکا با ایران به توافق خواهد رسید. او همچنین درباره آینده روابط با ایران از دو گزینه «توافق یا نابودی» سخن گفت. این گزارش به موضوع توافق ترامپ با ایران میپردازد.
ادعاهای ترامپ درباره ایران در سازمان ملل
ترامپ در این سخنرانی خود را «بانی صلح» خواند و گفت: «در حالی که دیگران صحبت کردهاند، من اقدام کردهام.» او مدعی شد که در نتیجه اقداماتش، ایران دیگر «قلدر خاورمیانه» نیست. همچنین، توافق ترامپ با ایران از محورهای اصلی این گزارش است.
برای پیگیری لحظهبهلحظه مهمترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکههای اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.
رئیسجمهور آمریکا تأکید کرد که هرگز اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هستهای دست پیدا کند. او گفت سال گذشته پس از ورود به کاخ سفید مذاکرات با ایران را آغاز کرد. در ازای پایان دادن به برنامه هستهای و حمایت از تروریسم، پیشنهاد همکاری اقتصادی کامل داد. با این حال، ایران این پیشنهاد را رد کرد.
ترامپ این تصمیم ایران را «اشتباه بزرگ» توصیف کرد. او همچنین مدعی شد جمهوری اسلامی موشکی ساخته که «قادر به هدف قرار دادن اروپا است» و ابراز امیدواری کرد که اروپاییها این موضوع را جدی بگیرند.
در ماههای گذشته، عدم همراهی اروپا در جنگ ۴۰ روزه و خودداری از کمکهای نظامی برای بازکردن تنگه هرمز، باعث تنش میان دو سوی اقیانوس اطلس شده است. ترامپ پیوسته کشورهای اروپایی را به «عدم توجه به تهدیدات علیه امنیت خود» متهم کرده است.
گزینه توافق یا نابودی
ترامپ در سخنرانی خود از تصمیمی بزرگ سخن گفت. او این تصمیم را چنین توصیف کرد: «توافق با ایران که به آنها اجازه دهد کشورشان را بازسازی کنند و به کشوری بسیار بزرگتر و قدرتمندتر تبدیل شوند، یا اینکه آنها را نابود کنم و این کار را بهسرعت انجام دهم.»
او بدون ورود به جزئیات پیشبینی کرد که «بلافاصله پس از انتخابات میاندورهای در آمریکا با ایران به توافق خواهیم رسید.» دلیل آورد که «منطقی نیست آنها چنین توافقی نکنند.» توضیحی نداد که چرا تفاهمنامه آتشبس جنگ ۴۰ روزه نتوانست زمینهساز چنین توافقی شود.
ترامپ همچنین انتظار ایران از تأثیرگذاری نتایج انتخابات بر رفتار خود را بیاساس دانست. گفت: «من نامزد انتخابات نیستم. من قبلاً این کار را انجام دادهام و با یک پیروزی قاطع برنده شدم.» افزود: «تنها چیزی که برای من اهمیت دارد این است که ایران هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکند.»
تنگه هرمز و انزوای اقتصادی ایران
به رغم گزارشهایی مبنی بر محدود بودن تردد کشتیها در تنگه هرمز، ترامپ مدعی شد نیروی دریایی آمریکا اخیراً بیش از یک میلیارد بشکه نفت را از این تنگه اسکورت کرده است. او گفت «اکنون حجم بیشتری از نفت نسبت به هر زمان دیگری از آغاز جنگ در حال عبور است.»
ترامپ ادعا کرد که «هر روز و هر شب، بهترتیب ۲۲، ۲۵، ۳۰، ۳۲ و ۳۷ کشتی» از این مسیر عبور میدهند. از همه کشورها خواست به آمریکا بپیوندند تا ایران را «به طور کامل از نظر اقتصادی منزوی کنیم.» این انزوا را مشروط به توقف حملات ایران به کشتیهای تجاری، انصراف از برنامه هستهای و دست کشیدن از حمایت تروریسم دانست.
ادعای کافی بودن ذخایر تسلیحاتی آمریکا
بخشی از سخنرانی ترامپ به رد ادعاهایی درباره کمبود ذخایر تسلیحاتی آمریکا اختصاص داشت. او گفت آمریکا «بیش از آن مقدار مهماتی دارد که استفاده از آنها قابل تصور باشد.»
ترامپ قول داد که کارخانههای عظیم تولید مهمات در آیندهای نزدیک افتتاح خواهند شد. افزود که «در حال حاضر ۱۸ کارخانه توسط بزرگترین شرکتهای صنایع دفاعی جهان در حال ساخت است.»
در همین حال، به گزارش خبرگزاریها، هنگامی که ترامپ در ابتدای سخنرانی خود از حملات نظامی آمریکا به ایران سخن گفت، اعضای هیئت ایرانی یکی پس از دیگری سالن مجمع عمومی را ترک کردند. تنها یک نفر از کارکنان رده پایین هیئت در جای خود باقی ماند.
دیپلماسی موازی و واکنش مقامهای ایران
قرار است ترامپ این هفته با رهبران کشورهای خلیج فارس درباره رویکرد بعدی در قبال ایران گفتوگو کند. این موضوع از محورهای مذاکرات او با رهبر چین، شی جینپینگ، نیز هست. شی جینپینگ قرار است این هفته به آمریکا سفر کند.
از سوی دیگر، مذاکرات میانجیگرانه پاکستان و قطر نیز در جریان است. وزیر کشور پاکستان در همین راستا در روزهای اخیر در تهران حضور داشته است.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، و مایک والتز، سفیر این کشور در سازمان ملل، اعلام کردهاند که برای مذاکره با مقامهای ایران آمادگی دارند. با این حال، مقامهای ارشد ایران دیدار پزشکیان با ترامپ را منتفی دانستهاند. پیش از عزیمت مسعود پزشکیان به نیویورک، بحثهایی درباره احتمال چنین دیداری در ایران مطرح شده بود.
فردا، چهارشنبه ۲۳ سپتامبر، مسعود پزشکیان در مجمع عمومی سازمان ملل سخنرانی خواهد کرد. یک روز بعد نیز نوبت سخنرانی بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، است.
واکنش قالیباف به سخنان ترامپ
ساعتی پیش از سخنرانی ترامپ در سازمان ملل، محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و سرپرست تیم مذاکرهکننده ایران با آمریکا، در تهران سخنانی ایراد کرد. او گفت: «ترامپ باید بداند نمیتواند قدرت خود را به ایران تحمیل کند.»
قالیباف افزود: «دشمن بداند مذاکره نیز یک میدان مبارزه است؛ دیپلماسی تسلیم نیست، بلکه تبدیل قدرت میدان به دستاورد سیاسی است.» او مدعی شد که آمریکا در مقابل ایران دچار سردرگمی و «چه کنم چه کنم» شده است.
قالیباف در ادامه گفت: «دشمنان ما بدانند پاسخ امروز ما در جریان جنگ ترکیبی، جنگ نظامی، جنگ اقتصادی و جنگ دیپلماسی حتماً همان پاسخی است که از گذشته تا به امروز به آنها دادهایم.» افزود: «ما نه هرگز منتظر میمانیم، نه تسلیم میشویم و نه کشور را تعطیل میکنیم.»
این در حالی است که گزارشهای متعددی از اثرات فاحش تحریمها بر اقتصاد ایران، تعطیلی بسیاری از فعالیتهای تجاری و تولیدی، و سرایت تحریمها به صنعت هوانوردی ایران منتشر شده است. با وجود این، قالیباف قول «رفع این تحریمها» را داد و گفت ایران «قدرت بازدارندگی پایدار» دارد.
