تظاهرات بدون حجاب زنان در ایران با نزدیک شدن به دومین سالگرد درگذشت «ژینا»مهسا امینی

در خیابان های شهرهای ایران، با نزدیک شدن به دومین سالگرد درگذشت مهسا امینی و تظاهرات گسترده ای که باعث شد، دیدن زنی بدون حجاب و حجاب اجباری از آنجا عبور می کند.
هیچ مقام دولتی یا مطالعه‌ای وجود ندارد که این پدیده را تأیید کند، پدیده‌ای که با ورود ایران به ماه‌های گرم تابستان و قطعی برق در سیستم برق پربارش رایج شد. اما در سراسر رسانه‌های اجتماعی، ویدیوهایی از افرادی که از خیابان‌های محله فیلم می‌گیرند یا فقط درباره یک روز عادی زندگی خود صحبت می‌کنند، زنان و دخترانی را می‌توان دید که با موهای بلندشان به‌ویژه پس از غروب آفتاب از کنارشان عبور می‌کنند.

این مخالفت علیرغم آنچه که بازرسان سازمان ملل به عنوان «اقدامات و سیاست‌های سرکوب‌گر گسترده» توسط حکومت دینی ایران برای مجازات آن‌ها توصیف می‌کنند، رخ می‌دهد – هرچند اخیراً هیچ رویداد محرکی مانند مرگ امینی برای تحریک تظاهرکنندگان رخ نداده است.

یک هیأت حقیقت یاب سازمان ملل در مورد ایران روز جمعه هشدار داد: «تغییرات نهادی معنادار و پاسخگویی در مورد نقض فاحش حقوق بشر و جنایات بر اساس قوانین بین‌الملل و جنایات علیه بشریت، برای قربانیان و بازماندگان، به‌ویژه برای زنان و کودکان، مبهم باقی مانده است».

امینی، 22 ساله، در 16 سپتامبر 2022، پس از دستگیری و ضرب و شتم توسط پلیس اخلاق کشور به دلیل عدم رعایت حجاب مورد علاقه مقامات در بیمارستان درگذشت. اعتراضات پس از مرگ امینی ابتدا با شعار «زن، زندگی، آزادی» آغاز شد. با این حال، فریاد معترضان به زودی به ندای شورش آشکار علیه خامنه ای تبدیل شد.

در پی سرکوب امنیتی چند ماهه بیش از 500 نفر کشته و هزاران نفر مجروح و بیش از 22000 نفر بازداشت شدند.

یک زن ایرانی بدون حجاب یا روسری اجباری هنگام قدم زدن در بازار اصلی قدیمی تهران، ایران، 13 ژوئن 2024، علامت پیروزی را چشمک می زند.

امروز، رهگذران در خیابان‌های تهران، چه در حومه شمالی آن برای ثروتمندان و چه محله‌های کارگری جنوب پایتخت، اکنون به طور معمول زنان بی حجاب را می‌بینند. این به ویژه در غروب شروع می شود، اگرچه حتی در طول روز در روزهای آخر هفته، زنان را می توان با موهای بدون پوشش در پارک های اصلی دید.

ویدئوهای آنلاین – به‌ویژه یک ژانر که گشت‌های پیاده‌روی در خیابان‌های شهر را برای کسانی که در مناطق روستایی یا خارج از کشور هستند که می‌خواهند زندگی در محله‌های شلوغ تهران را ببینند، نشان می‌دهد – شامل زنان بدون حجاب می‌شود.

چیزی که در دهه‌های پس از انقلاب اسلامی 1979 یک فرد را در مسیر خود متوقف می‌کرد، اکنون ناشناخته مانده است.

دانشجوی 25 ساله دانشگاه تهران شریف که از ترس فقط نام خود را آزاده گذاشت، گفت: «شبه شهامت من برای نپوشیدن روسری میراث مهسا امینی است و ما باید از این به عنوان یک دستاورد محافظت کنیم. انتقام جویانه “اگر از دنیا نمی رفت می توانست در سن فعلی من باشد.”

نافرمانی هنوز با خطر همراه است. ماه ها پس از توقف اعتراضات، پلیس اخلاق ایران به خیابان ها بازگشت.

از آن زمان، فیلم‌های پراکنده‌ای از زنان و دختران جوان منتشر شده است که توسط مأموران مورد خشونت قرار می‌گیرند. در سال 2023، یک دختر نوجوان ایرانی در حالی که روسری به سر نداشت، در یک حادثه مرموز در متروی تهران توسط حجاب بان زن مجروح شد و پس از مدتی در بیمارستان جان باخت. در ماه ژوئیه، فعالان می گویند که پلیس به زنی که از یک ایست بازرسی فرار می کرد، تیراندازی کرد تا از توقیف خودروی او به دلیل بی حجابی جلوگیری کند.

در همین حال، دولت مشاغل خصوصی را هدف قرار داده است که در آن زنان بدون روسری دیده می شوند. دوربین‌های مداربسته زنانی را که در وسایل نقلیه کشف نشده بودند جستجو می‌کنند تا اتومبیل‌هایشان را جریمه و توقیف کنند. سازمان ملل اعلام کرد که دولت تا آنجا پیش رفته است که از پهپادهای هوایی برای نظارت بر نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و جزیره کیش برای زنان بی‌پوشان 2024 استفاده کرده است.

با این حال، برخی از اصلاح طلبان احساس می‌کنند که انتخاب پزشکیان در ماه ژوئیه، پس از سقوط هلیکوپتر که ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهور تندرو ایران در ماه می کشته شد، به کاهش تنش‌ها بر سر حجاب کمک می‌کند.

محمد موحدی آزاد، دادستان کل ایران روز چهارشنبه به نیروهای امنیتی درباره شروع درگیری فیزیکی بر سر حجاب هشدار داد.

به گزارش رسانه ایران، موحدی آزاد گفت: «ما متخلفان را تحت پیگرد قانونی قرار دادیم و خواهیم کرد. “هیچ کس حق ندارد رفتار نادرست داشته باشد، حتی اگر فردی مرتکب تخلف شود.”

در حالی که دولت مستقیماً به افزایش بی حجابی زنان نمی پردازد، نشانه های دیگری از به رسمیت شناختن تغییر چشم انداز سیاسی وجود دارد. در ماه آگوست، مقامات یک معلم دانشگاه را یک روز پس از حضور او در تلویزیون دولتی اخراج کردند و با تحقیر امینی از او به عنوان «متحجر» یاد کردند.

در همین حال، روزنامه هم میهن قبل از اصلاحات در مردادماه از نظرسنجی منتشرنشده ای که تحت نظارت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران انجام شده بود، گزارش داد که حجاب به یکی از مهم ترین مسائل کشور تبدیل شده است – چیزی که قبلا ندیده بود.