وزیران امور خارجه آلمان، ترکیه، فرانسه، بریتانیا، ایتالیا، مصر، پاکستان و عربستان سعودی در نشستی در استانبول گرد هم آمدند. آنها توافق کردند برای یافتن راهحلهای دیپلماتیک در قبال بحران ایران همکاری کنند. آزادی کشتیرانی در دریای سیاه نیز از محورهای اصلی این گفتوگوها بود. این گزارش به موضوع راهحل دیپلماتیک با ایران میپردازد.
تأکید بر راهحل دیپلماتیک در قبال ایران
یوهان وادهفول، وزیر امور خارجه آلمان، در حاشیه نشست استانبول گفت: «ما در اینجا با یک صدا سخن میگوییم و اعلام میکنیم: دیگر بس است.» همچنین، راهحل دیپلماتیک با ایران از محورهای اصلی این گزارش است.
برای پیگیری لحظهبهلحظه مهمترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکههای اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.
وادهفول تأکید کرد کشورهای شرکتکننده تصمیم گرفتهاند از تمامی امکانات دیپلماتیک بهره بگیرند. آنها با همه طرفهایی که از بحرانهای منطقهای تأثیر پذیرفتهاند وارد گفتوگو خواهند شد.
وزیر خارجه آلمان همچنین اعلام کرد که آلمان، فرانسه و بریتانیا آماده مذاکره با جمهوری اسلامی هستند. هدف این مذاکرات جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای است.
وادهفول حل مناقشه ایران از طریق نظامی را غیرممکن دانست. او گفت: «در صورت بروز درگیری، نه تنها منطقه، بلکه اقتصاد جهانی و شهروندان اروپایی نیز متحمل صدمات سنگینی خواهند شد.»
همتای فرانسوی وادهفول نیز در استانبول هشدار داد که تشدید دوباره تنش میان ایران و آمریکا برندهای نخواهد داشت. او افزود این تنش قیمت نفت را افزایش میدهد.
موضع ترکیه درباره تنگه هرمز و درگیریهای منطقه
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه و میزبان مذاکرات، خواستار بازگشایی تنگه هرمز شد. او همچنین توقف حملات به عربستان سعودی را مطالبه کرد.
فیدان تأکید کرد پیامدهای منفی درگیریها بر بازارهای جهانی باید پایان یابد. با این حال، او مداخله نظامی علیه جمهوری اسلامی را راهحل مناسبی ندانست و گفت: «در حال حاضر هیچکس هم از چنین اقدامی حمایت نمیکند.»
انتقاد از جمهوری اسلامی و حوثیها
وادهفول جمهوری اسلامی و شبهنظامیان حوثی مورد حمایت ایران را متهم کرد که با حملات خود به کشتیرانی بینالمللی، اقتصاد جهانی را تحت فشار قرار میدهند.
او گفت: «آنها مسئول بیثباتسازی خاورمیانه، بحرانهای انسانی در یمن و بحرانهای غذایی در کشورهای جنوب جهانی هستند.»
درگیریهای نظامی در دریای سیاه، خلیج فارس و دریای سرخ تجارت بینالمللی را با اختلالهای گسترده روبهرو کرده است. تنگه هرمز و تنگه بابالمندب به گلوگاههایی برای عبور کشتیهای تجاری تبدیل شدهاند.
تلاش مشترک برای ازسرگیری صادرات غلات
یکی دیگر از محورهای اصلی مذاکرات استانبول، وضعیت کشتیرانی در دریای سیاه بود. در جریان جنگ روسیه علیه اوکراین، کشتیها از سوی هر دو طرف هدف حمله قرار گرفتهاند.
وادهفول در این زمینه گفت: «ما توافق کردیم که مشترکاً هر اقدامی را انجام دهیم تا صادرات غلات روسیه و همچنین غلات اوکراین امکانپذیر شود.» او از روسیه خواست برای دستیابی به توافقی در این زمینه همکاری کند.
فیدان نیز خواستار برقراری آتشبس در جنگ اوکراین شد. او تأکید کرد همه کشورهای حاضر در نشست از این خواسته حمایت میکنند.
به گفته وزیر خارجه ترکیه، آزادی کشتیرانی باید دوباره برقرار شود. این موضوع بهویژه برای صادرات غلات اهمیت دارد. او افزود در صورت ادامه جنگ، روسیه و اوکراین باید بار دیگر به توافقی دست یابند.
هشدار درباره اختلال در تأمین مواد غذایی
حملات در دریای سیاه بهویژه صادرات غلات اوکراین را محدود کرده است. این کشور از طریق مسیرهای زمینی یا رود دانوب تنها بخشی از حجم معمول صادرات خود را جابهجا میکند.
صادرات غلات روسیه نیز کاهش یافته است. با این حال، این کاهش در مقایسه با اوکراین محدودتر بوده است.
سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد، فائو (FAO)، اعلام کرد کشورهای شمال آفریقا، خاورمیانه و بخشهایی از آفریقای جنوب صحرا بیش از دیگر مناطق از این اختلال آسیب میبینند.
فائو گفت: «اختلالهای قابل توجهی در بخش لجستیک و دسترسی به بازار وجود دارد، اما هنوز بحران جهانی مواد غذایی شکل نگرفته است.» این سازمان تأکید کرد چالش اصلی کمبود غلات نیست. مشکل آن است که آیا محمولهها بهموقع و با هزینهای قابل پرداخت به دست خریداران میرسند یا نه.
توافق برای ادامه نشستها؛ دیدار بعدی در آلمان
نشست استانبول نخستین گردهمایی کشورهای اروپایی و منطقه در این قالب تازه دیپلماتیک بود. پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه پیشتر یک پیمان دفاعی تشکیل دادهاند. در این نشست، وزیر امور خارجه مصر نیز به این مجموعه پیوست.
در سوی اروپایی، آلمان، فرانسه و بریتانیا سالهاست در چارچوب موسوم به E3 همکاری میکنند. این بار ایتالیا نیز در مذاکرات حضور داشت.
وادهفول در پایان نشست گفت گفتوگوها چنان مثبت پیش رفته که کشورهای شرکتکننده تصمیم گرفتهاند از این پس بهطور منظم دیدار کنند. در نتیجه، نشست بعدی در آلمان برگزار خواهد شد و همه کشورهای حاضر دعوت او را پذیرفتهاند.
فارسی




























































