وزیر نفت ایران پس از توقف بارگیری نفت خام استعفا داد

محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت ایران، روز یکشنبه ۱۲ مهر از سمت خود کناره‌گیری کرد. مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، این استعفا را پذیرفت. این رویداد در شرایطی رخ داد که صادرات نفت خام ایران در ماه سپتامبر به صفر رسیده بود. این گزارش به موضوع استعفای وزیر نفت ایران می‌پردازد.

مهدی طباطبایی، معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رئیس‌جمهور، این خبر را در شبکه X اعلام کرد. او همچنین اعلام کرد که حمید بورد به عنوان سرپرست وزارت نفت منصوب شده است. بورد پیش از این به عنوان معاون وزیر و مدیرعامل شرکت ملی نفت ایران فعالیت می‌کرد. همچنین، استعفای وزیر نفت ایران از محورهای اصلی این گزارش است.

برای پیگیری لحظه‌به‌لحظه مهم‌ترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکه‌های اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.

پیشینه استعفا و دلایل اعلام‌شده

طباطبایی ساعتی بعد در گفت‌وگو با تلویزیون دولتی ایران توضیح داد که پاک‌نژاد پیش‌تر نیز به «دلایل شخصی» استعفا داده بود. آن استعفا مورد پذیرش رئیس‌جمهور قرار نگرفته بود. در نهایت پزشکیان روز یکشنبه با کناره‌گیری او موافقت کرد.

پاک‌نژاد ساعتی پیش از پذیرش استعفا، در ویدئویی که رسانه‌های ایران منتشر کردند، گفت درآمد حاصل از نفت فروخته‌شده «وصول» می‌شود و این روند ادامه دارد.

صادرات نفت ایران به صفر رسید

کناره‌گیری پاک‌نژاد در شرایطی رخ داد که محاصره دریایی ایالات متحده علیه ایران صادرات نفت این کشور را به‌شدت کاهش داده است. دور دوم این محاصره از ۲۳ تیر ماه آغاز شده است.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، روز نهم مهر اعلام کرد: «ایران در ماه سپتامبر صفر بشکه نفت خام روی نفتکش‌ها بارگیری کرد.» او افزود دولت دونالد ترامپ در حال قطع «حیاتی‌ترین منبع درآمدی» جمهوری اسلامی است.

داده‌های اولیه ردیابی نفتکش‌ها که بلومبرگ منتشر کرده، این ادعا را تأیید می‌کند. اطلاعات شرکت‌های Kpler و Vortexa نیز نشان می‌دهد در سراسر ماه سپتامبر هیچ بارگیری نفت خامی از بنادر ایران ثبت نشده است.

بسنت هفته گذشته در گفت‌وگو با شبکه Fox News اعلام کرد حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت ایران همچنان در مسیر تحویل قرار دارد. این محموله‌ها عمدتاً به چین ارسال می‌شوند. به گفته او، پس از تحویل این محموله‌ها، تهران «چیزی برای تجارت در برابر هیچ چیز دیگری» نخواهد داشت.

افزایش صادرات انرژی سایر کشورهای خلیج فارس

در همین حال، آمار منتشرشده نشان می‌دهد خروج نفت کشورهای دیگر خلیج فارس از تنگه هرمز به‌شدت افزایش یافته است. این میزان به سطح پیش از جنگ ۴۰ روزه نزدیک شده است.

روز جمعه، خبرگزاری رویترز به نقل از داده‌های مؤسسات ردیابی گزارش داد شمار محموله‌های گاز طبیعی مایع (LNG) که در ماه سپتامبر از تنگه هرمز خارج شدند، به بالاترین سطح ماهانه از زمان آغاز جنگ رسیده است.

یک روز پیش از آن، شرکت Vortexa اعلام کرد تعداد نفتکش‌هایی که پس از عبور از تنگه هرمز، محموله خود را در آب‌های نزدیک عمان و امارات به کشتی‌های دیگر منتقل می‌کنند، به‌شدت افزایش یافته است. ظرفیت این مناطق برای چنین عملیاتی تقریباً پر شده است. از این رو، خلیج کاچ در ایالت گجرات هند به یکی از نقاط جایگزین برای انتقال کشتی به کشتی تبدیل شده است.

تشدید تحریم‌ها و پیامدهای اقتصادی

افزون بر محاصره دریایی، وزارت خزانه‌داری آمریکا از ابتدای شهریور تشدید تحریم‌های ایران را با عنوان «عملیات طرد اقتصادی» آغاز کرده است. در قالب این طرح، ایالات متحده تمامی شرکت‌های هواپیمایی ایران را تحریم کرد.

در پی این تحریم‌ها، از ابتدای مهر ماه شماری از کشورها اجازه ورود و خروج پروازهای ایرانی از فرودگاه‌های خود را ممنوع کردند. مجموعه این اتفاقات به افزایش شدید نرخ تورم و سقوط ارزش پول ملی ایران منجر شده است.

نرخ دلار در بازار آزاد ایران روز یکشنبه از مرز ۲۷۰ هزار تومان عبور کرد. این رقم نشان‌دهنده فشار اقتصادی فزاینده بر کشور است.

وزارتخانه‌های بدون وزیر در کابینه پزشکیان

استعفای وزیر نفت و تعیین سرپرست در شرایط خاصی رخ داده است. وزرای دفاع و اطلاعات کابینه پزشکیان در جریان جنگ ۴۰ روزه کشته شدند. از آن زمان، این دو وزارتخانه نیز ماه‌هاست بدون وزیر جدید و با سرپرست اداره می‌شوند.

با استعفای پاک‌نژاد، وزارت نفت نیز به این فهرست اضافه شد. در نتیجه، دولت پزشکیان اکنون با چندین وزارتخانه بدون وزیر اصلی روبه‌رو است.