فارسی
حدود یک ماه پس از آخرین حمله مستقیم آمریکا به ایران، ارتش این کشور شامگاه ۱۰ شهریور دوباره اهدافی را در جنوب ایران هدف گرفت. سنتکام اعلام کرد نیروهای سپاه در جزیره لارک را هدف قرار داده است. به گفته سنتکام، این نیروها برای شلیک راکتهای حامل مین دریایی آماده میشدند. پس از آن، دامنه حملات آمریکا افزایش یافت و ایران نیز با موشک و پهپاد به اهداف آمریکایی در منطقه پاسخ داد.
این چرخه روز شنبه ۱۴ شهریور ادامه پیدا کرد. سنتکام گفت نیروهای سپاه به دو شناور آمریکایی موشک بالستیک شلیک کردند. پس از این حمله، نیروهای آمریکایی سه نفتکش حامل نفت خام ایران را هدف گرفتند. با وجود این حملات، تهران و واشینگتن همچنان تأکید دارند که قصد ورود به جنگی تمامعیار را ندارند.
«برای پیگیری لحظهبهلحظه مهمترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکههای اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.»
فشار اقتصادی در کنار عملیات نظامی
علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بینالمللی بحران، سیاست آمریکا را رویکردی چندوجهی میداند. به گفته او، واشینگتن از تحریمها، محاصره دریایی و عملیات نظامی محدود برای تضعیف جمهوری اسلامی استفاده میکند.
او معتقد است آمریکا میخواهد اهرم تهران در تنگه هرمز را کاهش دهد. واشینگتن همچنین امیدوار است فشارهای اقتصادی و نظامی، موضع تهران را در مذاکرات آینده تغییر دهد.
با این حال، برخی تحلیلگران هدف آمریکا را فقط دیپلماسی نمیدانند. برند کائوسلر، استاد علوم سیاسی دانشگاه جیمز مدیسن، این راهبرد را به سیاست «چمنزنی» تشبیه میکند. در این الگو، حملات دورهای برای جلوگیری از تقویت توان نظامی طرف مقابل انجام میشوند.
تنگه هرمز همچنان محور اصلی تنش است
تنگه هرمز همچنان مهمترین اهرم ایران در رویارویی با آمریکا محسوب میشود. تردد کشتیها نسبت به هفتههای نخست درگیری افزایش یافته است. با این حال، رفتوآمد دریایی هنوز به سطح پیش از جنگ بازنگشته است.
هزینه بالای بیمه و احتیاط شرکتهای کشتیرانی نیز نشان میدهد نگرانیها همچنان ادامه دارد. آمریکا با هدف قرار دادن توان ایران برای ایجاد اختلال در هرمز، پیام روشنی به بازار انرژی میدهد. واشینگتن میخواهد نشان دهد توان نظامی لازم برای حفظ مسیر کشتیرانی را دارد.
در مقابل، تهران تلاش میکند نشان دهد محاصره اقتصادی آمریکا هزینه نظامی نیز خواهد داشت. به همین دلیل، هر دو طرف از فشار نظامی برای تقویت موقعیت خود استفاده میکنند.
خطر تشدید ناخواسته درگیری
ادامه حملات محدود میتواند خطر محاسبه اشتباه را افزایش دهد. علی واعظ هشدار داده است که یک حمله با تلفات گسترده میتواند روند کنونی را تغییر دهد.
حمله به غیرنظامیان یا زیرساختهای انرژی ممکن است واکنش شدیدتری ایجاد کند. در چنین شرایطی، کنترل روند تشدید برای هر دو طرف دشوار خواهد شد.
از سوی دیگر، جنگ گسترده هزینههای سنگینی برای آمریکا نیز دارد. به همین دلیل، حملات محدود و دورهای ممکن است برای واشینگتن گزینهای کمهزینهتر باشد.
احتمال بازگشت به جنگ سایه
یکی از سناریوهای احتمالی، کاهش سطح درگیری و بازگشت به جنگ سایه است. در این الگو، حملات محدود، اقدامات نیابتی و عملیات مخفی جای جنگ مستقیم را میگیرند.
با این حال، چنین رویکردی اختلافات اصلی را حل نمیکند. تحریمها، محاصره دریایی و اختلافات امنیتی همچنان باقی خواهند ماند.
در نهایت، حملات محدود آمریکا به ایران میتواند بخشی از راهبرد فشار و مهار باشد. این حملات همزمان توان نظامی جمهوری اسلامی و اهرم تهران در هرمز را هدف میگیرند. با این حال، یک اشتباه محاسباتی میتواند این چرخه محدود را به درگیری گستردهتری تبدیل کند.
