فارسی
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرد با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، بر سر کاهش موقت تحریم‌های صادرات گازوئیل روسیه به توافق رسیده است. این تصمیم با واکنش تند اوکراین روبه‌رو شد. ولودیمیر زلنسکی آن را «هدیه‌ای» به کرملین خواند. این گزارش به موضوع توافق ترامپ و پوتین بر سر گازوئیل می‌پردازد.
ترامپ روز جمعه ۱۷ مهر در شبکه‌های اجتماعی اعلام کرد روسیه بلافاصله ۳۰۰ هزار تن گازوئیل به بازار آمریکا و بازار جهانی عرضه خواهد کرد. همچنین قرار است ۵۰۰ هزار تن دیگر در ماه نوامبر تحویل داده شود. پس از آن نیز یک میلیون تن دیگر عرضه خواهد شد. همچنین، توافق ترامپ و پوتین بر سر گازوئیل از محورهای اصلی این گزارش است.
برای پیگیری لحظه‌به‌لحظه مهم‌ترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکه‌های اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.
ترامپ در شبکهٔ اجتماعی Truth Social نوشت این اقدام قیمت‌ها را «به‌سرعت و به‌شکلی بی‌سابقه» پایین خواهد آورد. او در تلاش برای مهار افزایش شدید قیمت انرژی است.
تأثیر توافق بر بازار انرژی
پس از اعلام این توافق، قیمت قراردادهای آتی گازوئیل حدود چهار درصد کاهش یافت. با این حال، قیمت‌ها همچنان بیش از ۱۱۰ درصد بالاتر از ابتدای سال جاری باقی ماند.
قیمت نفت خام برنت نیز با کاهشی سه‌دهم درصدی، حدود ۱۰۴ دلار در هر بشکه معامله شد.
قیمت گازوئیل از زمان آغاز حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به ایران در اسفند ۱۴۰۴ به‌شدت افزایش یافته است. آن حملات به جنگی گسترده و طولانی انجامید که اکنون وارد هشتمین ماه خود شده است.
ترامپ حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه را نیز از عوامل افزایش قیمت گازوئیل می‌داند. او به خبرنگاران گفته بود: «بخش زیادی از گازوئیل از روسیه می‌آید و اوکراین به تأسیسات روسیه حمله می‌کند.»
جزئیات معافیت موقت از تحریم‌ها
وزارت خزانه‌داری آمریکا برای اجرای این توافق مجوزی موقت صادر کرده است. این مجوز فروش، تحویل و واردات گازوئیل تولیدشده در روسیه را تا هفتم آوریل ۲۰۲۷ مجاز می‌کند.
ترامپ همچنین گفته است روسیه پس از عرضهٔ محموله‌های اولیه، در «مدت کوتاهی» سه میلیون تن گازوئیل دیگر روانهٔ بازار خواهد کرد.
الکساندر نواک، معاون نخست‌وزیر روسیه، اعلام کرد مسکو آماده است صادرات خود را در ماه اکتبر افزایش دهد. به گفتهٔ او، با پایان تعمیرات دوره‌ای پالایشگاه‌ها انتظار می‌رود صادرات گازوئیل در ماه‌های نوامبر و دسامبر نیز افزایش یابد.
این تصمیم از نظر حقوقی نیز پرسش‌هایی ایجاد کرده است. بر اساس قانون سال ۲۰۲۲ آمریکا موسوم به «قانون پایان واردات نفت روسیه»، واردات نفت این کشور به آمریکا ممنوع است. استثنا تنها زمانی ممکن است که رئیس‌جمهور تأیید کند روسیه با خروج از اوکراین موافقت کرده و حاکمیت ملی اوکراین را به رسمیت شناخته است. اطلاعات منتشرشده دربارهٔ توافق اخیر روشن نمی‌کند مجوز جدید چه نسبتی با این محدودیت‌های قانونی دارد.
واکنش زلنسکی و اوکراین
زلنسکی در شبکهٔ اجتماعی X نوشت: «هدیه دادن به پوتین نه صلح به همراه می‌آورد و نه هیچ سودی برای جهان متمدن خواهد داشت.»
او افزود: «روسیه این گازوئیل را با ترور و خیانت بیشتر جبران خواهد کرد. اجازه دادن به روسیه برای فروش فرآورده‌های نفتی، سرمایه‌گذاری در جنگی است که باید پایان یابد.»
زلنسکی همچنین هدف از مذاکرات میامی را زیر سؤال برد. او گفت: «معتقدم از تیم ما صرفاً به‌عنوان پوششی برای پنهان کردن واقعیت استفاده می‌شود.»
مقام‌های اوکراینی در مقابل اعلام کرده‌اند حاضرند حملات به پالایشگاه‌های روسیه را متوقف کنند. شرط آن‌ها این است که مسکو نیز حملات خود به زیرساخت‌های غیرنظامی اوکراین را متوقف کند.
رئیس‌جمهور اوکراین پیش‌تر در روز جمعه میزبان هیئتی از سناتورهای جمهوری‌خواه و دموکرات آمریکا در کی‌یف بود. در آن دیدار، او خواستار افزایش فشار بر مسکو شد.
انتقاد قانون‌گذاران آمریکایی
تصمیم ترامپ در کنگرهٔ آمریکا نیز با انتقاد شماری از نمایندگان روبه‌رو شده است. هم جمهوری‌خواهان و هم دموکرات‌ها به این توافق اعتراض کرده‌اند.
دان بیکن، نمایندهٔ جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان، به رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی گفت: «این تصمیم قطعاً وجههٔ بدی دارد. تقویت اقتصاد جنگی روسیه وحشتناک است.»
ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات، این تصمیم را شرم‌آور خواند. او گفت این اقدام به سود اقتصاد روسیه و چین تمام می‌شود و تلاش‌های کنگره برای افزایش فشار بر مسکو را تضعیف می‌کند.
بلومنتال در شبکه‌های اجتماعی نوشت این توافق «لکهٔ ننگی بر حیثیت کشور ما» است. او همچنین به شرکت‌های آمریکایی که ممکن است قصد خرید سوخت روسیه را داشته باشند هشدار داد: «کنگره این موضوع را زیر نظر دارد.»
دنیل فرید، دیپلمات پیشین آمریکایی و کارشناس تحریم‌ها، نیز از زمان‌بندی این تصمیم انتقاد کرد. او در شبکهٔ اجتماعی X نوشت: «این آغاز امیدوارکننده‌ای برای مذاکرات پیش رو دربارهٔ پایان جنگ نیست.»
کری بیتسوف، از مقام‌های ارشد پیشین وزارت خزانه‌داری آمریکا، معتقد است این تصمیم نشان می‌دهد ترامپ مهار پیامدهای اقتصادی جنگ ایران را بر افزایش فشار بر روسیه ترجیح می‌دهد. او به رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی گفت: «مجوز امروز برای گازوئیل نشان می‌دهد ترامپ احتمالاً قصد ندارد از بسیاری از اختیاراتی که قانون در اختیارش گذاشته استفاده کند.»
از سوی دیگر، ولادیسلاو ولاسیوک، مسئول امور تحریم‌ها در دولت اوکراین، گفت این معافیت می‌تواند استدلال ترامپ را تضعیف کند. به گفتهٔ او، اگر کاهش تحریم‌ها به آرام شدن بازار کمک کند، روشن می‌شود که عامل اصلی افزایش قیمت‌ها جنگ ایران بوده، نه حملات اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه.
پایان مذاکرات میامی بدون پیشرفت تعیین‌کننده
مذاکرات میامی که ابتدا قرار بود دو روز ادامه یابد، روز جمعه ۱۷ مهر به پایان رسید. این گفت‌وگوها بدون پیشرفت چشمگیری خاتمه یافت.
استیو ویتکاف، فرستادهٔ ویژهٔ آمریکا، اعلام کرد نمایندگان ایالات متحده، سه کشور اروپایی عضو گروه E3، کمیسیون اروپا، اوکراین و ناتو گفت‌وگوهای «سازنده‌ای» داشته‌اند. موضوعات مطرح‌شده شامل آمادگی برای زمستان، مقاوم‌تر کردن زیرساخت‌های انرژی، صادرات غلات و تضمین‌های امنیتی برای اوکراین بود.
افزون بر این، ترتیبات امنیتی بلندمدت در اروپا، حمایت از بازسازی اوکراین پس از جنگ و پیوستن اوکراین به اتحادیهٔ اروپا نیز در این مذاکرات بررسی شد.
ویتکاف در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «این گفت‌وگوها مفید بود و به شناسایی موضوعاتی کمک کرد که پیش از دور بعدی مذاکرات آمریکا با روسیه نیاز به بررسی بیشتر دارند.»
در همین حال، کرملین اعلام کرد ترامپ و پوتین در گفت‌وگوی تلفنی خود دربارهٔ چشم‌انداز پایان دادن به جنگ اوکراین، وضعیت ایران و دیگر مسائل دوجانبه گفت‌وگو کرده‌اند.
