فارسی
ژاپن یک فضاپیمای بدون سرنشین را به سمت فوبوس، قمر سیاره مریخ، پرتاب کرد. هدف این مأموریت، نمونه‌برداری از سطح فوبوس و کمک به رمزگشایی از چگونگی شکل‌گیری منظومه شمسی و پیدایش حیات روی زمین است. این گزارش به موضوع مأموریت MMX به فوبوس می‌پردازد.
فضاپیمای «Martian Moons eXploration» یا «MMX» سوار بر موشک «H3» پرتاب شد. این پرتاب ساعت ۲۳:۱۱ دوشنبه ۲۷ مهرماه به وقت ایران از مرکز فضایی «Tanegashima» انجام گرفت. آژانس اکتشافات فضایی ژاپن (JAXA) این برنامه را از پیش اعلام کرده بود. همچنین، مأموریت MMX به فوبوس از محورهای اصلی این گزارش است.
برای پیگیری لحظه‌به‌لحظه مهم‌ترین رویدادها، ما را در سایت PhoenixQ و شبکه‌های اجتماعی سابسکرایب و دنبال کنید.
مسیر سفر و برنامه فرود روی فوبوس
اگر همه چیز طبق برنامه پیش برود، MMX در مردادماه سال آینده به نزدیکی مریخ می‌رسد. پس از آن، گردش به دور فوبوس را آغاز خواهد کرد.
در ادامه، این فضاپیما روی فوبوس فرود می‌آید. در طول سه سال حضور روی این قمر، دست‌کم ۱۰ گرم از خاک و مواد سطحی آن را جمع‌آوری خواهد کرد.
این مأموریت قرار است نخستین سفر رفت و برگشت به حوالی مریخ را رقم بزند. همچنین، حاصل همکاری JAXA با آژانس‌های فضایی آمریکا و اروپا و چندین دانشگاه و شرکت فناوری است.
پژوهشگران درگیر این پروژه امیدوارند مأموریت MMX مقدمات اکتشافات آینده در مریخ با حضور انسان را فراهم کند.
رمزگشایی از منشأ قمرهای مریخ
JAXA امیدوار است این مأموریت راز شکل‌گیری مریخ و دو قمرش را آشکار کند. این اطلاعات برای درک چگونگی تولد منظومه شمسی بسیار کلیدی است.
درباره منشأ قمرهای مریخ دو فرضیه وجود دارد. فرضیه نخست «برخورد غول‌آسا» نام دارد. بر اساس این فرضیه، قمرها حاصل برخورد یک جرم آسمانی به مریخ هستند.
فرضیه دوم «به‌دام افتادن» نام دارد. این فرضیه می‌گوید فوبوس و دیموس در واقع شهاب‌سنگ‌هایی هستند که اسیر جاذبه مریخ شده‌اند.
به گفته پژوهشگران JAXA، مشخص شدن کدام فرضیه درست است می‌تواند مهم باشد. این یافته‌ها می‌توانند به آشکار شدن چگونگی ایجاد محیط‌های قابل زیست روی سیاره‌های خاکی کمک کنند. JAXA در این زمینه به چهار سیاره سنگی نزدیک به خورشید اشاره دارد: زهره، تیر، زمین و مریخ.
فوبوس به‌عنوان ایستگاه فضایی طبیعی
کارشناسان JAXA می‌گویند این مأموریت امکان استفاده آتی از فوبوس را هم بررسی خواهد کرد. هدف، ارزیابی این قمر به‌عنوان یک «ایستگاه فضایی طبیعی» برای مأموریت‌های سرنشین‌دار به مریخ است.
افزون بر این، MMX از فاصله دور قمر دیگر مریخ، یعنی دیموس، را هم زیر نظر خواهد داشت. با این حال، روی دیموس فرود نخواهد آمد.
رقابت آمریکا و چین برای نمونه‌برداری از مریخ
آژانس‌های فضایی آمریکا و چین در رقابتی تنگاتنگ هستند. هر دو می‌خواهند نخستین نهادی باشند که نمونه‌های سنگ و خاک مریخ را به زمین می‌آورند.
مریخ‌نورد «Perseverance» ناسا بیش از پنج سال است روی سطح مریخ در حال گشت‌وگذار است. این مریخ‌نورد تاکنون نمونه‌هایی را جمع‌آوری کرده است. با این حال، مأموریت بازگرداندن این نمونه‌ها به زمین در پی رأی کنگره در دولت دونالد ترامپ عملاً ملغی شد.
از سوی دیگر، فضاپیمای چینی «Tianwen-3» برای پرتاب تا کمتر از دو سال دیگر آماده می‌شود. پژوهشگران چینی امیدوارند تا پنج سال دیگر به نمونه‌های خاک مریخ دست یابند. این احتمالاً پیش از بازگشت فضاپیمای ژاپنی خواهد بود.
نسل اول فضاپیمای چینی، موسوم به «Tianwen-1»، بیش از پنج سال پیش روی مریخ فرود آمده بود. این سابقه نشان می‌دهد چین در اکتشافات مریخ تجربه قابل توجهی دارد.
