وعده‌های “سیرک” انتخاباتی روز چهارم؛ از برداشتن فیلترینگ اینترنت تا ساخت ۱۰ میلیون واحد مسکونی

تبلیغات نامزدهای انتخابات زودهنگام ریاست‌جمهوری ایران برای چهارمین روز جریان داشت و برخی از نامزدها که سابقه امنیتی دارند وعده برداشتن فیلترینگ اینترنت و دادن آزادی‌های مدنی و رفاه اقتصادی را دادند.مصطفی پورمحمدی، تنها نامزد روحانی این دوره از انتخابات ریاست‌جمهوری، روز پنجشنبه ۲۴ خرداد گفت که تلاش می‌کند «در کوتاه‌ترین مدت به موضوع وی‌پی‌ان‌ها و فیلترینگ» خاتمه دهد.او افزود: «در حوزه اجتماعی، اینترنت موضوعی جدی برای من است. امروز اینترنت مانند آب است برای زندگی» و «این فیلترینگ در شأن این مردم بزرگ نیست، در انتخاب وزیر ارتباطات بسیار با دقت و وسواس عمل خواهم کرد».ایران از جمله کشورهایی است که شدیدترین محدودیت‌ها را در زمینه دسترسی به اینترنت اعمال می‌کند و بسیاری از وبسایت‌ها، پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی را فیلتر کرده است.گزارش یک پلتفرم تبلیغات آنلاین در ایران در شهریور پارسال نشان می‌داد که ۸۰ درصد کاربران داخل کشور در سال ۱۴۰۱ که نیمۀ دوم آن مصادف با اعتراضات سراسری بود، برای ورود به شبکه‌های اجتماعی از فیلترشکن/وی‌پی‌ان استفاده کردند.وی‌پی‌ان (شبکه خصوصی مجازی) به کاربران امکان می‌دهد از طریقی امن و رمزگذاری شده به یک سرور متصل شوند.این وعده پورمحمدی در شرایطی است که عیسی زارع‌پور، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، در سال ۱۴۰۱ در کامنت‌های صفحه اینستاگرامش در پاسخ به یکی از کاربران درباره فیلتربودن سایت «توییچ» (مخصوص گیمرها) نوشت: «فیلتر شدن یا برداشتن فیلتر جزو اختیارات وزارتخانه نیست. در خصوص توییچ هم همین‌طور».خود آقای پورمحمدی هم در سال ۱۳۹۴ در این زمینه گفته بود: «خود کاربران هم باید تلاش کنند فضای مجازی را فضایی اجتماعی تلقی و آداب و حریم این فضا را رعایت کنند و آن را مخدوش نکنند».

او غیرمستقیم فیلترینگ را تایید کرده و افزوده بود: «همچنان‌که بزرگراه‌ها آداب و مقررات مخصوص خود را دارند، شبکه‌های اجتماعی هم آداب خاصی دارند و باید مناسبات صحیح اجتماعی را در آن‌ها رعایت کرد و همه باید تلاش کنند که این قواعد رعایت شود».

علیرضا زاکانی دیگر نامزد انتخابات نیز روز پنجشنبه درباره برنامه‌هایش در حوزه مسکن گفت: «امروز اگر تدبیر دولت به دادن مشوق برای ترمیم بافت‌های ناپایدار و فرسوده صورت بگیرد، مردم خودشان با این نقدینگی سرگردان می‌توانند خانه‌ها را بسازند و به جای چهار میلیون وعده دولت، مردم ۱۰ میلیون واحد خانه می‌سازند».

پیشتر دولت ابراهیم رئیسی وعده داده بود که چهار میلیون واحد مسکونی طی چهار سال دولت خود خواهد ساخت، اما این وعده هرگز محقق نشد.

مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی پارسال در گزارشی با عنوان «چالش‌های سیاستگذاری مسکن شهری در ایران» اعلام کرد که رشد ۱۰ برابری قیمت مسکن در کل کشور به‌ویژه در کلان‌شهرها در بازه زمانی ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۲ بسیار سریع‌تر از افزایش درآمد خانوارهای دهک‌های پایینی و میانی اتفاق افتاد.

مسکن‌ مهر، مسکن‌ اجتماعی و مسکن‌ ملی عناوین سه طرح دولتی بوده‌اند که طی دو دههٔ گذشته در دولت‌های محمود احمدی‌نژاد، حسن روحانی و ابراهیم رئیسی برای حل معضل مسکن مطرح شدند، اما هیچ‌کدام مانع رشد جهشی قیمت مسکن و اجاره‌ها در ایران نشدند.

موضوع قیمت ارز نیز یکی دیگر از حوزه‌هایی است که در هر دوره از انتخابات، وعده‌هایی درباره آن داده می‌شود.

سعید جلیلی، یکی از پنج نامزد اصولگرا در این انتخابات، گفت: «فرایند گردش ارز در کشور را مورد بررسی قرار دادیم؛ اشکالات بازار ارز را قدم به قدم پیدا کردیم تا ریشه‌ای آن را رفع کنیم».

او نگفت که چرا راهکارهای خود در این زمینه را به دولت‌های جمهوری اسلامی و بویژه دولت ابراهیم رئیسی نداده است تا اجرا کنند و قیمت ارز کاهش یابد.

قیمت دلار در ایران در سال‌های اخیر و به ویژه در دوره ابراهیم رئیسی روندی صعودی داشته و حتی به ۷۰ هزار تومان رسید.

در تحولی دیگر، محمد خاتمی رئیس‌جمهور پیشین روز پنجشنبه اعلام کرد که به مسعود پزشکیان رای خواهد داد. آقای پزشکیان تنها نامزد نزدیک به اصلاح‌طلبان است که صلاحیت او در این دوره از انتخابات از سوی شورای نگهبان تأیید شد و باید با پنج رقیب اصولگرا رقابت کند.

آقای خاتمی در دیدار با پزشکیان گفت: «همان‌گونه که پیش از تأیید صلاحیت نامزد‌ها گفته‌ام، خود را متعهد به حمایت از نامزد‌های جبهه اصلاحات می‌دانم».

اسفندماه پارسال و پنج روز پس از برگزاری انتخاباتی بسیار کم‌رونق، این رئیس‌جمهور سابق گفته بود که «آگاهانه و صادقانه» در انتخابات شرکت نکرده و «این بار تصمیم گرفته همراه و همنوا با خیل ناراضیان» باشد.