بحران مهاجرت کانادا؛ آیا دولت در آستانۀ حذف گسترده پرونده‌هاست؟

نگرانی از حذف گسترده پرونده‌های مهاجرتی

بحران مهاجرت کانادا در سال ۲۰۲۵ به نقطۀ حساسی رسیده است. وکلا و متقاضیان بیم دارند دولت فدرال آماده می‌شود تا با استفاده از لایحۀ C-12، بخش بزرگی از پرونده‌های معوق را حذف کند. این طرح تازه به وزارت مهاجرت (IRCC) اختیاراتی وسیع برای لغو، تعلیق یا ادغام پرونده‌ها می‌دهد.

وکیل سرشناس مهاجرت، استیون مورنس هشدار داده است: «دولت در سکوت کامل در حال آماده‌سازی بستر حقوقی برای پاک‌سازی گسترده است.» او می‌گوید همین سکوت نشانه‌ای از برنامه‌ای بزرگ‌تر است که شاید افکار عمومی را شوکه کند.

سوگواری سیاسی و رقص در سوگ

اقتدارگرایی دیجیتال چین در ایران

صف‌های طولانی، امیدهای کوتاه

طبق داده‌های رسمی، زمان بررسی بیشتر پرونده‌ها از مه ۲۰۲۴ تا اکتبر ۲۰۲۵ دو برابر شده است. برای نمونه، درخواست تابعیت از ۸ به ۱۳ ماه و ویزای کاری داخل کانادا از ۳ به ۷ ماه افزایش یافته است. همچنین برنامه‌هایی مانند Start-Up Visa و طرح Atlantic Immigration اکنون بیش از سه سال زمان می‌برند. حتی پرونده‌های نوع انسان‌دوستانه (H&C) به بیش از ده سال انتظار رسیده‌اند.

این تأخیرها باعث شده بسیاری از دانشجویان، کارگران و خانواده‌ها آینده خود را نامطمئن ببینند. به‌ویژه کارفرمایان کانادایی از عقب‌افتادن استخدام نیروهای بین‌المللی آسیب دیده‌اند.

سایۀ تکرار تاریخ

این نخستین‌بار نیست که اتاوا چنین مسیری را طی می‌کند. در سال ۲۰۱۲، دولت محافظه‌کار وقت حدود ۲۸۰ هزار پرونده مهاجرتی را به‌صورت یک‌جانبه حذف کرد. آن اقدام با توجیه «مدرن‌سازی سیستم» انجام شد، اما هزاران متقاضی از کشورهای هند، چین و خاورمیانه ضرر کردند و شکایت‌هایشان نیز بی‌نتیجه ماند.

منتقدان می‌گویند لایحۀ C-12 همان مسیر را بازمی‌گرداند. اگر این طرح تصویب شود، وزیر مهاجرت می‌تواند به بهانۀ «منافع عمومی» گروهی از پرونده‌ها را لغو کند؛ مفهومی که تعریف روشنی ندارد.

فشار سیاسی و کاهش هدف‌گذاری

دولت جاستین ترودو قصد دارد در برنامۀ مهاجرتی ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸، سطح پذیرش را کاهش دهد. دلیل رسمی آن «مدیریت بحران مسکن و تورم» است. اما کاهش هدف‌گذاری بدون کاهش درخواست‌ها، صف انتظار را طولانی‌تر می‌کند و زمینۀ اجرای لغو گسترده را فراهم می‌سازد.

از سوی دیگر، افکار عمومی دوگانه شده است: عده‌ای دولت را به پذیرش بیش‌ازحد مهاجران متهم می‌کنند و گروهی دیگر از کندی روندها به ستوه آمده‌اند.

هزینه انسانی انتظار

پشت هر عدد، انسانی در انتظار است. زوج‌هایی که دو سال از هم جدا مانده‌اند، والدینی که چهار سال چشم‌به‌راه فرزندانند و دانشجویانی که ترم تحصیلی‌شان را از دست می‌دهند.

کارگران بخش مراقبت از سالمندان و کشاورزان نیز، با انتظار نه تا نوزده‌ساله برای اقامت دائم، در بلاتکلیفی زندگی می‌کنند. این وضعیت با اهداف رسمی مهاجرت، یعنی پویایی اقتصادی و پیوند اجتماعی، در تضاد کامل است.